บทความ · HR Management · การเติบโตของคนเก่ง
⬛ HR Insight
5 สัญญาณ: คุณกำลังถูกใช้อุดรูรั่ว หรือองค์กรกำลังปั้นคุณจริง ๆ
“ความเก่งเรื่องเดียวกันนี่แหละครับ ถ้าอยู่ผิดที่มันจะค่อย ๆ เผาคุณจนหมดไฟ แต่ถ้าอยู่ถูกที่มันจะได้ฉายแสง และเติบโตอย่างเต็มที่”
โพสต์เมื่อวันศุกร์ที่ผมเล่าเรื่องน้องคนเก่งที่ร่างและจิตใจเกือบพัง เพราะองค์กรเอาไปอุดรูรั่วแทนที่จะปั้นให้โต มีคนทักเข้ามาเยอะมาก และทุกคนที่มีคำถาม ก็จะถามคำถามที่คล้าย ๆ กันว่า
“แล้วหนูจะรู้ได้ยังไงคะ ว่าตอนนี้หนูกำลังโดนใช้อุดรูรั่วอยู่ หรือองค์กรกำลังปั้นหนูจริง ๆ”
คำถามนี้ดีมากครับ เพราะสองอย่างนี้หน้าตาคล้ายกันจนแยกไม่ออก และมักใช้คำที่ดูดีว่า “ให้โอกาส” เหมือนกัน ต่างกันแค่ปลายทาง อันหนึ่งทำให้คุณโตขึ้น อีกอันเอาแรงคุณไปใช้จนหมดตัว
ผมเลยรวบมาเป็นห้าสัญญาณที่พอจะเอามาประเมินดูสถานการณ์ของตัวเองได้ครับ
01 งานที่ได้มา เพิ่มแต่ปริมาณ ไม่เพิ่มทักษะ
ถ้าเป็นโอกาสจริง มันควรพาคุณไปเจอสิ่งที่ยังทำไม่เป็น ได้เรียนของใหม่ ได้ทำสิ่งที่ยากขึ้นกว่าเดิม แต่ถ้าสิ่งที่ได้มาคือเรื่องเดิมที่คุณถนัดอยู่แล้ว แค่กองสูงขึ้นเรื่อยๆ นั่นไม่ใช่การเติบโต นั่นแปลว่าคุณทำของเดิมได้ดีจนเขาไม่อยากให้คุณไปทำอย่างอื่น
02 งานที่ลอยมา มักเป็นงานไม่มีเจ้าของงาน
โอกาสจริงมักมาพร้อมชื่อคุณติดอยู่บนงาน มีจุดเริ่ม มีจุดจบ มีเครดิตให้เห็นชัด แต่งานอุดรูรั่วมักมาในรูป “ช่วยแก้หน่อย” “ช่วยประสานหน่อย” “งานนี้ไม่มีใครดู” คือของที่คนอื่นทำค้างไว้ แล้วถูกส่งต่อมาให้คนที่ “น่าจะเอาอยู่”
03 คำชมมาพร้อมงานเสมอ แต่ไม่เคยมาพร้อมผลตอบแทน
ลองสังเกตว่าเวลาเขาบอกว่าคุณเก่ง เขาพูดตอนไหน ถ้าคำว่าเก่งโผล่มาทุกครั้งที่กำลังจะมีงานตกลงบนโต๊ะคุณ แต่หายเงียบตอนรอบขึ้นเงินเดือนหรือเลื่อนตำแหน่ง แสดงว่าคำนั้นไม่ใช่การชม มันคือคำที่เขาพูดก่อนจะโยนงานให้คุณต่างหาก
04 ความสำเร็จของคุณคือเรื่องธรรมดา แต่ความพลาดคือเรื่องใหญ่
ทำสำเร็จสิบครั้ง เขาบอกว่าก็แหงล่ะ ก็เป็น Talent นี่ แต่ถ้าพลาดครั้งเดียวกลายเป็นหมาหัวเน่า ในที่ที่ปั้นคนจริง ๆ ความสำเร็จของคุณจะถูกมองเห็นและพูดถึงเสมอ และความผิดพลาดก็มักจะเอามาโค้ชกัน ปรับกันอย่างสนุกสนาน ส่วนในที่ที่ใช้คุณอุดรูรั่ว เขาจะมองข้ามวันที่คุณทำได้ไปเลย แล้วจับจ้องเฉพาะวันที่คุณทำไม่ไหว พอทำพลาดก็ใส่ไม่ยั้ง
05 พอถึงวันที่คุณเริ่มแบกไม่ไหว เขาถามว่าทำไมคุณอ่อนแอลง ไม่ได้ถามว่าทำไมงานถึงกองมาที่คุณคนเดียว
อันนี้ชัดที่สุด และมักรู้ตัวตอนสายไปแล้ว องค์กรที่ตั้งใจดูแลคนเก่ง พอเห็นเขาเริ่มล้า จะถามว่าเกิดอะไรขึ้น หัวหน้า หรือ บริษัทพอจะช่วยอะไรได้บ้าง แล้วหาทางช่วยจริง ๆ แต่ในองค์กรที่แค่ใช้งานอุดรูรั่ว พอคุณล้า มันจะไม่ถามว่างานที่กองอยู่บนโต๊ะคุณมันมาจากไหน มันจะถามแค่ว่า ทำไมคุณถึงแบกได้น้อยลงกว่าเดิมล่ะ
เจอสักข้อสองข้อ อาจเป็นแค่ช่วงงานหนักตามปกติครับ แต่ถ้าเจอเกือบครบ และเจอต่อเนื่องมาเป็นปี ผมอยากให้ถามตัวเองสักคำถามหนึ่ง
❌ ไม่ใช่คำถามนี้
“เราเก่งพอไหม” เพราะคุณเก่งอยู่แล้ว เขาถึงเลือกคุณตั้งแต่แรก
✓ แต่คือคำถามนี้
“เรากำลังเอาความเก่งของตัวเองไปวางไว้ถูกที่หรือเปล่า”
ความเก่งเรื่องเดียวกัน อยู่ผิดที่เผาจนหมดไฟ อยู่ถูกที่ได้ฉายแสง
เพราะความเก่งเรื่องเดียวกันนี่แหละครับ ถ้าอยู่ผิดที่มันจะค่อย ๆ เผาคุณจนหมดไฟ แต่ถ้าอยู่ถูกที่มันจะได้ฉายแสง และเติบโตอย่างเต็มที่
“เรากำลังเอาความเก่งของตัวเองไปวางไว้ถูกที่หรือเปล่า”
โดย ประคัลภ์ ปัณฑพลังกูร | ที่ปรึกษาด้านการบริหารทรัพยากรบุคคล | Think People Consulting
ใส่ความเห็น