ทำไม HR จึงไม่มีที่นั่งในห้องประชุมกลยุทธ์

บทความ · HR Management · HR Strategy

⬛ HR Insight

HR ไม่มีที่นั่งในห้องประชุมกลยุทธ์ — และนั่นคือต้นตอของปัญหาทั้งหมด

“ตราบใดที่ปัญหาคนไม่ถูกนำเข้าไปอยู่ในห้องที่ตัดสินใจเรื่องธุรกิจ องค์กรก็จะยังวนซ้ำระหว่างการบ่นว่าหาคนไม่ได้ กับการไม่ลงมือทำอะไรกับมันเลย”


มีคำพูดหนึ่งในวงการ HR ที่ใช้กันมาหลายสิบปีแล้ว

“HR ต้องการที่นั่งในห้องประชุมกลยุทธ์”

แต่น่าแปลกที่ประโยคนี้ยังถูกพูดซ้ำอยู่จนถึงทุกวันนี้ ถ้ามันเป็นเรื่องที่แก้ได้ง่าย คงไม่ต้องพูดถึงกันอีกแล้ว


ตัวเลขที่บอกว่าช่องว่างยังมีอยู่จริง

ข้อมูลจาก BCG และ WFPMA (สหพันธ์การบริหารทรัพยากรบุคคลระดับโลก) ที่สำรวจผู้นำด้าน HR และธุรกิจกว่า 7,000 คนในปี 2026 พบว่า 65% ของผู้นำระดับสูงมองว่า HR คือตัวขับเคลื่อนธุรกิจที่สำคัญ แต่ในขณะเดียวกัน 51% ระบุว่าภาระงานด้านธุรการคืออุปสรรคหลักที่ทำให้ HR ไม่สามารถมีส่วนร่วมในเชิงกลยุทธ์ได้

แปลให้ชัดขึ้นคือ ผู้นำส่วนใหญ่เชื่อว่า HR สำคัญต่อธุรกิจ แต่ HR กลับยังติดอยู่กับงานเอกสารและงานประจำจนไม่มีเวลาทำในสิ่งที่สำคัญกว่า

70%

ของ CEO คาดหวังให้ CHRO มีบทบาทสำคัญในการกำหนดกลยุทธ์องค์กร

55%

เท่านั้นที่บอกว่า CHRO ของตัวเองตอบสนองความคาดหวังนั้นได้จริง

เมื่อนำตัวเลขสองตัวนี้มาเปรียบกัน จะเห็นช่องว่างถึง 15 เปอร์เซ็นต์ระหว่างสิ่งที่ CEO ต้องการจาก HR และสิ่งที่ HR ส่งมอบได้จริง และนี่คือตัวเลขของ CHRO หรือ HR ระดับสูงสุดในองค์กรขนาดใหญ่ ถ้าลงมาดูในระดับ SME ที่ HR มักไม่ได้มีตำแหน่งสูงขนาดนั้น ช่องว่างนี้น่าจะกว้างกว่านี้มาก


HR ยุ่งอยู่กับอะไร?

คำถามที่น่าสนใจคือ ถ้า HR ไม่ได้ทำงานเชิงกลยุทธ์ แล้วเวลาหายไปไหน?

จากการสำรวจของ HR Executive พบว่า HR leaders ใช้เวลาเกือบ 23% ไปกับการบริหารการเปลี่ยนแปลง ซึ่งมากกว่าความรับผิดชอบด้านอื่นๆ และอีกส่วนใหญ่ถูกใช้ไปกับงานธุรการ การจัดการเอกสาร และการตอบสนองปัญหาเฉพาะหน้าที่เข้ามาไม่หยุด

ผลก็คือ HR กลายเป็นฝ่ายแก้ปัญหาตามหลังมากกว่าฝ่ายวางแผนนำหน้า ทำงานตามที่โดนเรียกมากกว่าที่จะกำหนดทิศทาง


สิ่งที่เกิดขึ้นเมื่อ HR ไม่อยู่ในห้องประชุมกลยุทธ์

ปัญหาไม่ได้อยู่แค่ที่ HR รู้สึกว่าตัวเองไม่มีเสียง แต่ผลกระทบที่แท้จริงตกอยู่กับองค์กรทั้งหมด

🎯  สิ่งที่มักเกิดขึ้นเมื่อวางกลยุทธ์โดยไม่มี HR

▸ แผนกลยุทธ์ถูกวางโดยไม่ได้คำนึงว่าองค์กรมีคนที่มีทักษะพอหรือเปล่า

▸ การตัดสินใจขยายธุรกิจถูกทำโดยไม่รู้ว่าต้องใช้เวลานานแค่ไหนกว่าจะหาคนได้

▸ แผนลดต้นทุนถูกทำโดยไม่รู้ว่าต้นทุนที่แท้จริงของการปลดพนักงานคืออะไร

▸ “ปัญหาคน” ไม่ถูกมองเป็นความเสี่ยงทางธุรกิจตั้งแต่ต้น กลายเป็นปัญหาที่ HR ต้องวิ่งไปแก้ตามหลังอยู่ตลอด


ทำไม HR ถึงเข้าไปในห้องนั้นไม่ได้

มีสามเหตุผลที่ทำให้วงจรนี้วนซ้ำ

01  HR พิสูจน์คุณค่าด้วยภาษาที่ผู้บริหารไม่ฟัง

เวลา HR นำเสนอในห้องประชุม มักพูดเรื่องคะแนนความผูกพัน อัตราการลาออก หรือความพึงพอใจของพนักงาน แต่ผู้บริหารฟังเรื่องรายได้ กำไร และความเสี่ยงทางธุรกิจ ตราบใดที่ HR ยังแปลงปัญหาคนให้เป็นตัวเลขธุรกิจไม่ได้ ก็ยากที่จะได้รับความสนใจจริงๆ

02  HR ไม่มีข้อมูลที่แข็งแกร่งพอ

จากการสำรวจของ Accenture พบว่า 89% ของ CEO เชื่อว่า CHRO ควรมีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนการเติบโตระยะยาว แต่การจะมีบทบาทนั้นได้ HR ต้องมีข้อมูลที่น่าเชื่อถือและวิเคราะห์ได้ลึกพอ ซึ่งหลาย HR ยังขาดทั้งเครื่องมือและทักษะในส่วนนี้

03  วัฒนธรรมองค์กรที่มองว่า HR คือฝ่ายสนับสนุน ไม่ใช่ฝ่ายกลยุทธ์

นี่คือปัญหาที่ฝังรากลึกที่สุด ในหลายองค์กรโดยเฉพาะ SME ไทย HR ถูกจ้างมาดูแลเรื่องเงินเดือน สวัสดิการ และการสรรหา ไม่ใช่ถูกจ้างมาเป็นคู่คิดทางธุรกิจ และเมื่อตำแหน่งนั้นถูกออกแบบมาเพื่องานสนับสนุน ก็ยากที่จะขยับขึ้นมาเป็นงานกลยุทธ์ได้โดยง่าย


HR ที่นั่งในห้องประชุมกลยุทธ์ได้ต้องทำอะไรต่างออกไป

ไม่ใช่เรื่องของตำแหน่งหรืออาวุโส แต่เป็นเรื่องของวิธีคิดและวิธีนำเสนอ

HR ที่ได้รับการยอมรับในห้องประชุมกลยุทธ์มักทำสิ่งเหล่านี้ต่างออกไป

พูดภาษาธุรกิจ ไม่ใช่ภาษา HR — เมื่ออัตราการลาออกสูงขึ้น ไม่ได้แค่บอกว่าความผูกพันตก แต่คำนวณว่าต้นทุนของการลาออกคิดเป็นกี่เปอร์เซ็นต์ของรายได้ และถ้าลดลง 10% จะประหยัดได้เท่าไหร่ต่อปี

ชี้ให้เห็นความเสี่ยงก่อนที่มันจะกลายเป็นปัญหา — ไม่ใช่มาขอความช่วยเหลือหลังจากที่ปัญหาเกิดขึ้นแล้ว เมื่อบริษัทวางแผนเปิดสาขาใหม่ HR ที่ดีควรพูดได้ว่าต้องใช้เวลากี่เดือนกว่าจะหาคนได้ครบ และอะไรคือความเสี่ยงถ้าหาไม่ได้ตามแผน

สร้างความน่าเชื่อถือด้วยข้อมูลที่วัดได้จริง — ไม่ใช่ความเชื่อหรือความรู้สึก เพราะในห้องประชุมกลยุทธ์ ทุกคนนำข้อมูลมาพูด HR ก็ต้องทำแบบเดียวกัน


การต่อสู้เพื่อที่นั่งในห้องประชุมกลยุทธ์ยังไม่จบ

มีแนวคิดหนึ่งที่น่าสนใจมากว่า ในองค์กรขนาดใหญ่ที่มีข้อมูลและทีมพร้อม CHRO อาจไม่ต้องต่อสู้เพื่อที่นั่งอีกแล้ว แต่สำหรับ HR ใน SME ไทยส่วนใหญ่ การต่อสู้นั้นยังไม่จบ และตราบใดที่ปัญหาคนไม่ถูกนำเข้าไปอยู่ในห้องที่ตัดสินใจเรื่องธุรกิจ องค์กรก็จะยังวนซ้ำระหว่างการบ่นว่าหาคนไม่ได้ กับการไม่ลงมือทำอะไรกับมันเลย

“ปัญหาเรื่องคนซึ่งเป็นปัญหาที่ใหญ่ที่สุดขององค์กร กลับถูกทิ้งไว้นอกห้องประชุม”

โดย ประคัลภ์ ปัณฑพลังกูร | ที่ปรึกษาด้านการบริหารทรัพยากรบุคคล | Think People Consulting

3 เสาหลักด้าน HR ที่ต้องเชื่อมโยงกัน เพื่อพาธุรกิจและคนไปสู่เป้าหมายพร้อมกัน

บทความ · HR Management

อ่านเพิ่มเติม “3 เสาหลักด้าน HR ที่ต้องเชื่อมโยงกัน เพื่อพาธุรกิจและคนไปสู่เป้าหมายพร้อมกัน” →

พูดอย่างทำอย่าง พนักงานรู้ทันหมดแล้ว

บทความ · HR Management · Organizational Culture

⬛ HR Insight

พูดอย่างทำอย่าง พนักงานรู้ทันหมดแล้ว

“พนักงานไม่ได้ต้องการองค์กรที่สมบูรณ์แบบ พวกเขาต้องการองค์กรที่ซื่อสัตย์”


มีบริษัทแห่งหนึ่งที่ผมเคยเข้าไปให้คำปรึกษา ติดป้ายไว้ที่ล็อบบี้ว่า “พนักงานคือทรัพย์สินที่มีค่าที่สุดของเรา”

ห้าเดือนก่อนหน้านั้น พวกเขาตัดงบอบรมพนักงาน ยกเลิกโบนัสกลางปี และเพิ่มชั่วโมงทำงานโดยไม่บอกกล่าวล่วงหน้า

ป้ายยังติดอยู่ที่เดิม แต่ไม่มีใครเชื่อแล้ว


เมื่อองค์กรก็ “ถอนใจ” เหมือนกัน

เราคุ้นเคยกับคำว่าพนักงานที่ถอนตัวจากการทำงาน แต่มีงานวิจัยชิ้นหนึ่งจาก Psychology Today ที่ตั้งคำถามน่าสนใจว่า แท้จริงแล้ว ใครเริ่มก่อนกันแน่?

เมื่อบริษัทค่อยๆ ตัดการลงทุนในพนักงานอย่างเงียบๆ ไม่ว่าจะเป็นโปรแกรมสวัสดิภาพ สิทธิประโยชน์ หรือโอกาสพัฒนาตัวเอง พนักงานรับรู้ถึงการถอยนั้นได้ ความสัมพันธ์ที่เคยรู้สึกว่าองค์กรดูแลใส่ใจเริ่มกลายเป็นเพียงธุรกรรม และนั่นส่งสัญญาณชัดเจนว่าความพยายามที่เกินหน้าที่ไม่ได้รับการตอบแทนอีกต่อไป

พูดให้ตรงคือ บางครั้งพนักงานไม่ได้ “ถอนใจ” ก่อน แต่พวกเขาแค่ตอบสนองต่อสิ่งที่องค์กรทำกับพวกเขาอยู่เงียบๆ


ช่องว่างที่ 53%

จากการตรวจสอบวัฒนธรรมองค์กรปี 2025 ในหลายองค์กร พบว่า 53% ของพนักงานเชื่อว่าผู้บริหารระดับสูงไม่เข้าใจว่าวัฒนธรรมในองค์กรเป็นจริงๆ อย่างไร

ลองนึกภาพดูครับ ในองค์กรขนาด 1,000 คน นั่นหมายความว่ามีพนักงาน 530 คนที่มองผู้บริหารพูดถึงวัฒนธรรมองค์กร แล้วคิดในใจว่า “นั่นไม่ใช่สิ่งที่เกิดขึ้นจริงๆ”

▸ พวกเขาไม่ได้พูดออกมาดังๆ

▸ พวกเขาแค่หยุดเชื่อ

▸ และเมื่อความเชื่อหายไป พฤติกรรมก็เปลี่ยนตามอย่างเงียบๆ


“Quiet Cracking” — ปรากฏการณ์ใหม่ที่น่ากังวลกว่า

ทุกคนรู้จักพนักงานที่ทำแค่พอผ่าน แต่ในปี 2025 มีคำใหม่ที่น่าสนใจกว่าเกิดขึ้น

ทำแค่พอผ่าน

การตัดสินใจอย่างมีสติว่า “ฉันจะทำแค่นี้พอ” เพราะรู้สึกว่าความพยายามเพิ่มเติมไม่ได้รับการตอบแทน

⚠ Quiet Cracking

คนกำลังพังทลายอยู่ข้างในโดยที่งานยังดูเดินต่อไปได้ตามปกติ — อันตรายกว่ามาก เพราะองค์กรมักไม่รู้จนกว่าจะสายเกินไป

มากกว่าครึ่ง (54%) ของพนักงานที่ถูกสำรวจในสหรัฐรายงานว่าเคยประสบกับสภาวะนี้ โดย 20% เผชิญอยู่บ่อยครั้งหรือต่อเนื่อง — และองค์กรส่วนใหญ่ไม่รู้จนกว่าคนที่ดีที่สุดในทีมจะส่งใบลาออกมาโดยไม่มีสัญญาณเตือน


ราคาของช่องว่างระหว่างคำพูดกับการกระทำ

หลายคนอาจคิดว่าเรื่องวัฒนธรรมองค์กรเป็นเรื่อง “นามธรรม” วัดยาก พิสูจน์ยาก แต่ตัวเลขพูดต่างออกไป

🎯  ต้นทุนที่วัดได้เมื่อพนักงานหมดใจ

01  ผลิตภาพหายไปกับเงิน

พนักงานที่ไม่มีส่วนร่วมกับงานส่งผลให้เศรษฐกิจสหรัฐสูญเสียผลิตภาพคิดเป็นมูลค่าประมาณ 1.9 ล้านล้านดอลลาร์ต่อปี ขณะที่บริษัทที่พนักงานมีส่วนร่วมสูงมีกำไรมากกว่าถึง 23%

02  ความไว้ใจพังเร็วกว่าที่คิด

ในแผนกที่มีการถอนตัวแพร่หลาย ความไว้วางใจลดลงถึง 41% ภายในเพียงหกเดือน ความเชื่อมั่นในความสามารถของผู้บริหารลดลง 47% และความเชื่อมั่นในความซื่อสัตย์ขององค์กรลดลง 39%

หกเดือน ไม่ใช่หกปี


ทำไมพนักงานถึงไม่พูด

ปัญหาหนึ่งที่ทำให้ช่องว่างนี้ขยายออกคือ พนักงานที่รู้สึกถึงความไม่สอดคล้องมักเลือกที่จะไม่พูดออกมา

“เมื่อพนักงานไม่รู้สึกว่าเสียงของตัวเองปลอดภัย ทุกฝ่ายเริ่มสร้างภาษาใหม่เพื่อกลบเกลื่อนและหลีกเลี่ยง แทนที่จะแก้ปัญหาที่รากเหง้าจริงๆ”

ผลที่ได้คือทุกคนรู้ว่ามีปัญหา แต่ไม่มีใครพูดถึงมันตรงๆ การประชุมดูราบรื่น แบบสอบถามความพึงพอใจให้คะแนนกลางๆ และผู้บริหารก็เข้าใจว่าทุกอย่างยังโอเค

จนกระทั่งคนดีที่สุดในทีมส่งใบลาออกมาโดยไม่มีสัญญาณเตือน


สิ่งที่องค์กรทำแทนการพูดตรงๆ

ในยุคที่แรงกดดันด้านผลงานสูงขึ้น สิ่งที่เกิดขึ้นในหลายองค์กรคือการส่งสัญญาณผ่านการกระทำโดยไม่ต้องพูดออกมา

🎯  สัญญาณที่องค์กรส่งโดยไม่รู้ตัว

▸ คาดหวังให้ตอบอีเมลนอกเวลางาน โดยไม่เคยบอกว่านั่นคือความคาดหวัง

▸ ให้งานเพิ่มเมื่อทีมเล็กลงหลังปลดพนักงาน โดยไม่เคยยอมรับว่ามีภาระเพิ่มขึ้น

▸ พูดถึงความสำคัญของ work-life balance ในสไลด์ Town Hall แต่ผู้จัดการที่กลับบ้านตรงเวลากลับไม่ได้รับการเลื่อนตำแหน่ง

พนักงานเรียนรู้จากการสังเกตพฤติกรรม ไม่ใช่จากนโยบาย พวกเขารู้ว่าอะไรคือสิ่งที่องค์กรต้องการจริงๆ แม้จะไม่มีใครพูดออกมาก็ตาม


องค์กรที่ผ่านช่วงนี้ได้ทำอะไรต่างออกไป

งานวิจัยจากการศึกษาองค์กรมากกว่า 44 แห่งพบว่า สิ่งที่ทำนายสุขภาพวัฒนธรรมองค์กรได้มากที่สุดสามประการคือ การที่พนักงานรู้สึกเชื่อมโยงกับเป้าหมาย ความรู้สึกว่าผู้นำใส่ใจพวกเขาจริงๆ และความสอดคล้องระหว่างค่านิยมที่ประกาศกับพฤติกรรมที่เกิดขึ้นจริง

สามข้อนี้ไม่มีข้อไหนที่ต้องใช้งบประมาณมาก แต่ทุกข้อต้องการความกล้าในการพูดตรงๆ

🎯  สิ่งที่ต้องพูดออกมาตรงๆ แทนการแกล้งทำ

01  ถ้าต้องการให้ทีมทำงานหนักขึ้น

บอกออกมา อย่าแกล้งทำเป็นว่าไม่ได้ขอ

02  ถ้าต้องลดสวัสดิการเพราะสภาพธุรกิจ

อธิบายเหตุผลให้ชัด อย่าหวังว่าพนักงานจะไม่สังเกต

03  ถ้าวัฒนธรรมองค์กรกำลังเปลี่ยนไป

ยอมรับการเปลี่ยนแปลงนั้น อย่าติดป้ายเดิมไว้ที่ล็อบบี้


พนักงานไม่ได้ต้องการองค์กรที่สมบูรณ์แบบ

พนักงานที่รู้สึกได้ยินและมีคุณค่ามีความเป็นอยู่ที่ดีกว่าถึง 47% แต่การได้ยินนั้นไม่ใช่แค่การเก็บ feedback แต่คือการมีการตอบสนองที่เห็นได้ชัดตามมา ความซื่อสัตย์ไม่ได้เริ่มจากนโยบายหรือ framework ใดๆ แต่เริ่มจากการที่ผู้นำกล้าพูดในสิ่งที่เป็นจริง แม้มันจะไม่ใช่สิ่งที่ทุกคนอยากได้ยิน

“เพราะพนักงานรู้ทันอยู่แล้ว เพียงแต่รอดูว่าองค์กรจะยอมรับมันหรือเปล่า”

โดย ประคัลภ์ ปัณฑพลังกูร | ที่ปรึกษาด้านการบริหารทรัพยากรบุคคล | Think People Consulting

ปลดคนออกเพราะ AI คิดอย่างไรกับประโยคนี้บ้าง

บทความ · HR Management · Future of Work

⬛ HR Insight

ปลดคนออกเพราะ AI แต่ AI ยังมาไม่ถึง

“พาดหัวข่าวบอกว่าเป็นเพราะ AI แต่ถ้าอ่านสิ่งที่เขาพูดจริงๆ เขาบอกว่า ‘เราคาดว่า AI จะมาทำงานแทน’ ซึ่งยังไม่ได้เกิดขึ้น พวกเขาแค่หวัง”

Peter Cappelli, Wharton School

ต้นปี 2025 Jack Dorsey ผู้ก่อตั้ง Twitter ส่งจดหมายถึงผู้ถือหุ้นของ Block บริษัทฟินเทคของเขา ใจความสำคัญคือบริษัทจะลดจำนวนพนักงานจาก 10,000 คน เหลือไม่ถึง 6,000 คน

เหตุผล? AI

“ทีมที่เล็กลงอย่างมีนัยสำคัญ ใช้เครื่องมือที่เรากำลังสร้าง สามารถทำได้มากกว่าและทำได้ดีกว่า” เขาเขียนไว้เช่นนั้น

ฟังดูกล้าหาญ ฟังดูก้าวหน้า ฟังดูเหมือนผู้นำที่มองเห็นอนาคต

แต่ถ้าถามว่า AI ของ Block ทำงานแทนคน 4,000 คนได้จริงหรือยัง คำตอบที่ซื่อตรงที่สุดคือ ยังไม่มีใครรู้

อ่านเพิ่มเติม “ปลดคนออกเพราะ AI คิดอย่างไรกับประโยคนี้บ้าง” →

ถ้าหัวหน้าไม่ผูกพัน ก็อย่าหวังว่าลูกน้องจะผูกพันกับองค์กร

ช่วงนี้หลายองค์กรพูดถึงเรื่อง Culture Change หรือการปรับเปลี่ยนวัฒนธรรมองค์กรกันเยอะมากครับ โดยเฉพาะเป้าหมายที่อยากให้พนักงานมี Engagement สูง ๆ ทำงานอย่างคล่องตัว (Agile) และอยากดึงดูดคนเก่งๆ (Stars) ให้อยู่กับเรานาน ๆ

แต่เชื่อไหมครับว่า มีอยู่หนึ่งปัจจัยที่หลายที่มักจะมองข้าม ไป ทั้งที่เป็นกุญแจสำคัญที่สุด ปัจจัยนั้นคือ “ความผูกพันของตัวผู้จัดการหรือหัวหน้างานเอง”

อ่านเพิ่มเติม “ถ้าหัวหน้าไม่ผูกพัน ก็อย่าหวังว่าลูกน้องจะผูกพันกับองค์กร” →

บลอกที่ WordPress.com .

ขึ้น ↑