นิทานสอนใจ ทางลัดสู่ยอดเขา

พูดถึงความก้าวหน้า เรามักจะต้องคิดอย่างเดียวว่า เราต้องก้าวไปข้างหน้าอย่างเดียว แต่ในความจริงแล้ว การที่เราจะก้าวหน้าได้นั้น บางครั้งเราอาจจะต้องถอยหลังบ้าง เพื่อเรียนรู้บางอย่าง เพื่อให้ก้าวหน้าได้เร็วขึ้น ลองอ่านนิทานเรื่องนี้ดูนะครับ ที่การยอมถอยเป็นการทำให้เราก้าวหน้าได้ต่อไปจริง ๆ

บนเส้นทางสู่ยอดเขาต้าซาน ซึ่งเป็นเส้นทางที่สูงชันและแคบ มีอาจารย์เซนท่านหนึ่งนามว่า อาจารย์หมิง กำลังเดินทางไปพร้อมกับศิษย์หนุ่มผู้เปี่ยมไปด้วยความกระตือรือร้น ชื่อว่า เฉิน

เฉินเป็นศิษย์ที่เชื่อมั่นในพลังของการเดินหน้า เขามักจะพูดว่า “การเป็นศิษย์เซน คือการมีสติและก้าวไปข้างหน้าเท่านั้น ไม่มีคำว่าถอยหลัง!”

อาจารย์หมิงยิ้ม แต่ไม่พูดอะไร

เส้นทางบนเขาต้าซานนั้นบางช่วงแคบเสียจนสองคนเดินสวนกันไม่ได้พอดี เมื่อทั้งสองเดินมาถึงทางโค้งหักศอกที่ขนาบข้างด้วยหน้าผาและหุบเหว พวกเขาก็พบกับพ่อค้าหาบเร่คนหนึ่งที่กำลังเดินสวนลงมาอย่างเหนื่อยอ่อน

เฉินผู้ยึดมั่นในหลักการ “เดินหน้าเสมอ” หยุดชะงัก เขายืนนิ่งอยู่กลางทางแคบๆ และมองพ่อค้าอย่างไม่ยอมถอย “ท่านอาจารย์ เรามาถึงก่อน เราต้องไปต่อ”

พ่อค้าหาบเร่ซึ่งแบกของหนักพยายามจะเบี่ยงตัวหลบ แต่ไม่มีช่องว่างพอที่จะให้ผ่านได้ พวกเขายืนเผชิญหน้ากันด้วยความอึดอัด ทั้งสามคนติดอยู่ตรงนั้น การเดินทางจึงหยุดชะงักลง

อาจารย์หมิงมองสถานการณ์ครู่หนึ่ง ท่านไม่พูดอะไร แต่ทำในสิ่งที่ตรงกันข้ามกับหลักการของศิษย์

อาจารย์หมิงก้าว ถอยหลัง ไปสองก้าว เพื่อไปยังบริเวณที่ทางกว้างขึ้นเล็กน้อย จากนั้นท่านโค้งศีรษะให้พ่อค้าด้วยความเคารพ และผายมือเชิญให้พ่อค้าผ่านไปก่อน

เมื่อมีช่องว่าง พ่อค้าหาบเร่ก็สามารถเดินผ่านไปได้อย่างรวดเร็ว พ่อค้าโค้งคำนับอาจารย์ด้วยความขอบคุณ แล้วเดินจากไปอย่างสบายใจ

เฉินยืนมองเหตุการณ์ด้วยความประหลาดใจ เมื่อทางกลับมาโล่งแล้ว เขาจึงถามอาจารย์ด้วยความสงสัย

“ท่านอาจารย์! ท่านไม่สอนข้าว่าจงมุ่งหน้าสู่จุดหมายเสมอหรือ? ท่านถอยหลังไปเสียแล้ว นั่นไม่ใช่การเสียเวลาและยอมแพ้หรอกหรือ?”

อาจารย์หมิงมองศิษย์อย่างอ่อนโยนแล้วตอบว่า

“เฉินเอ๋ย… ชีวิตก็เหมือนกับเส้นทางบนภูเขาแห่งนี้

การถอยหลังไม่ใช่ความพ่ายแพ้ การที่เรายืนกรานที่จะก้าวไปข้างหน้าในขณะที่ทุกอย่างติดขัดต่างหาก คือความโง่เขลาที่ทำให้ชีวิตต้องหยุดนิ่ง

การที่ข้าก้าวถอยไปเพียงหนึ่งก้าว ทำให้เราทั้งสามคนเสียเวลาไปเพียงครู่เดียว แต่ได้มาซึ่งความราบรื่น ความเข้าใจ และการเคารพซึ่งกันและกัน

การรู้จัก ถอยให้ทันเวลา คือการใช้ ปัญญา นำทาง ไม่ใช่ใช้ ความอยาก ที่จะเอาชนะ

จำไว้ว่า… บางครั้ง การถอยหนึ่งก้าวในสนามรบ คือการจัดวางตำแหน่งใหม่ เพื่อให้เราสามารถกระโดดได้ไกลและสูงขึ้นในการเดินทางครั้งต่อไปต่างหาก“

เฉินได้ยินดังนั้นก็ตาสว่าง เขาก้มลงคำนับอาจารย์อย่างลึกซึ้ง และก้าวเดินต่อไปสู่ยอดเขาต้าซานด้วยจิตใจที่สงบและเข้าใจในความหมายของการถอยได้อย่างแท้จริง

---

ข้อคิด: ความสำเร็จที่ยั่งยืนไม่ได้มาจากการเดินหน้าอย่างบ้าระห่ำเพียงอย่างเดียว แต่มาจากการมีความยืดหยุ่นและการรู้จักประเมินสถานการณ์ การยอมเสียสละพื้นที่เล็กน้อยในวันนี้ คือการสร้างทางโล่งให้เราก้าวไปข้างหน้าอย่างรวดเร็วและสง่างามในวันพรุ่งนี้