ค่าตอบแทนและการยกย่องชมเชย พื้นฐานของความสุขในการทำงาน

หนังสือ Happy Economics โดย Mark Price ได้อธิบายถึงความสัมพันธ์ที่ลึกซึ้งระหว่าง ค่าตอบแทนและการยกย่องชมเชย กับความสุขของพนักงานในที่ทำงาน แม้ว่าค่าตอบแทนที่ยุติธรรมจะมีความสำคัญ แต่เขาแสดงให้เห็นอย่างชัดเจนว่า การยกย่องอย่างจริงใจ มีบทบาทมากกว่า ในการส่งเสริมการมีส่วนร่วม ความภักดี และความพยายามเกินความคาดหมาย

ค่าตอบแทนที่ยุติธรรมเป็นสิ่งจำเป็น แต่ยังไม่เพียงพอ

งานวิจัยที่ Mark Price ได้ทำในหนังสือเล่มนี้ พบว่า พนักงานคาดหวังว่าจะได้รับค่าตอบแทนที่เทียบเท่ากับเพื่อนร่วมงานในงานที่รับผิดชอบใกล้เคียงกัน และผลงานออกมาไม่แตกต่างกัน การที่มีระบบค่าตอบแทนที่ไม่ตอบโจทย์ในเรื่องของหน้าที่ความรับผิดชอบ และผลงานนั้น ทำให้พนักงานไม่พอใจกับระบบค่าตอบแทนของบริษัท ทำให้เกิดความไม่สบายใจ เกิดความเครียดในการทำงาน

• ค่าตอบแทนเป็นปัจจัยด้านสุขอนามัย ตามทฤษฎีของ Herzberg เงินเดือนช่วยลดความไม่พอใจ แต่ไม่กระตุ้นแรงจูงใจ
• การเปรียบเทียบในบริบทเดียวกัน พนักงานมักเปรียบเทียบค่าจ้างกับเพื่อนร่วมสายงาน ไม่ใช่กับคนดังหรือผู้บริหารระดับสูง

ดังนั้นการมีโครงสร้างค่าจ้างที่ โปร่งใสและแข่งขันได้ จึงเป็นเพียงก้าวแรกของการสร้างความสุขในที่ทำงาน ซึ่งผู้นำในหลายองค์กรเข้าใจผิดอย่างมาก ที่มองว่า เมื่อองค์กรมีโครงสร้างค่าจ้างที่แข่งขันได้ และโปร่งใสแล้ว พนักงานจะมีแรงจูงใจในการทำงาน ซึ่งเป็นความเชื่อที่ถูกพิสูจน์แล้วว่า ผิด การมีโครงสร้างค่าจ้างที่เป็นธรรม เป็นสิ่งสำคัญที่ขาดไม่ได้ แต่มีแล้วพนักงานไม่ได้เกิดแรงจูงใจในการทำงาน

พลังที่แท้จริงของการยกย่องชมเชย

การยกย่องชมเชยพนักงานนั้น เป็นการตอบสนองต่อความต้องการทางจิตวิทยาที่ลึกซึ้งต่อจิตใจของคนเรามาก ทำให้เกิด ความภาคภูมิใจในตัวเองและการรู้สึกได้รับการยอมรับ ตามลำดับความต้องการของ Maslow

• ผลกระทบทางอารมณ์ ความรู้สึกได้รับการชื่นชมจะเสริมสร้างความสุขและความภักดีต่อการทำงาน และความพยายามเพิ่มเติมที่จะทำให้ผลงานของตนเองดีขึ้น
• การกระทำเล็ก ๆ ผลลัพธ์ใหญ่ คำขอบคุณง่าย ๆ หรือการชมเชยต่อหน้าทีมงานอย่างต่อเนื่องเมื่อพนักงานมีผลงานที่ดี มีผลกระทบมากกว่าการให้โบนัสเพียงปีละครั้งสองครั้ง

การยกย่องควรมีคุณสมบัติดังนี้:

• จริงใจ ต้องมาจากใจ ไม่ใช่เป็นเพียงพิธีการ หรือทำแบบขอไปที เพราะอีกฝ่ายรับทราบได้ทันที
• เฉพาะเจาะจง ระบุพฤติกรรมหรือผลงานที่ทำได้ดีให้ชัดเจน เพื่อให้พนักงานทราบว่า อะไรที่เป็นเหตุของคำชมนั้น เพื่อจะได้รักษาพฤติกรรมนั้น หรือปรับปรุงให้ดีขึ้นไปอีก
• ทันเวลา การให้คำชมในทันทีมีประสิทธิภาพมากกว่าการรอจนถึงปลายปีค่อยมาคุยกัน

พนักงานขายกับแรงจูงใจของพนักงานทั่วไป

Price ตั้งข้อสังเกตว่า พนักงานขายอาจขับเคลื่อนด้วยแรงจูงใจทางการเงินมากกว่าเนื่องจากเป็นงานที่ต้องทำเพื่อให้ได้ผลตอบแทนโดยตรง ส่วนพนักงานทั่วไปในองค์กร ส่วนใหญ่ให้ความสำคัญกับการได้รับการยกย่อง การมีอิสระในการทำงาน และโอกาสในการพัฒนามากกว่าแค่เงินเดือนสูงๆ หรือโบนัสดี ๆ แต่เพียงอย่างเดียว

การละเลยความแตกต่างนี้อาจทำให้กลยุทธ์การให้รางวัลผิดพลาดและล้มเหลวในการสร้างแรงจูงใจที่แท้จริง

ความแตกต่างทางวัฒนธรรม: ทำไมการชมเชยจึงสำคัญ

จากการเปรียบเทียบทางวัฒนธรรม ในหนังสือเล่มนี้ ได้เก็บข้อมูลวัฒนธรรมการทำงานของสองประเทศ ดังนี้

• องค์กรในสหรัฐอเมริกา มักให้คำชมเชยบ่อยครั้ง ทำให้พนักงานมีความสุขมากขึ้น
• องค์กรในสหราชอาณาจักร มักขาดการให้คำชมเชยอย่างสม่ำเสมอ ส่งผลให้พนักงานขาดความผูกพัน และขาดความสุขในการทำงาน

ดังนั้นองค์กรจึงต้อง สร้างวัฒนธรรมการชมเชย อย่างตั้งใจ และมีเจตนาที่ดี โดยเฉพาะในองค์กรที่มีสภาพแวดล้อมที่ขาดการให้กำลังใจในการทำงาน ส่วนใหญ่มักจะเป็นองค์กรที่ใช้อำนาจของผู้นำสั่งการลงมา เผด็จการ อำนาจอยู่ที่ผู้นำองค์กร พนักงานมีหน้าที่แค่ทำตามเท่านั้น องค์กรเหล่านี้ พนักงานส่วนใหญ่จะไม่มีความสุขในการทำงานเมื่อเทียบกับองค์กรที่มีวัฒนธรรมให้ความสำคัญต่อการยกย่องชมเชย

การสร้างวัฒนธรรมการยกย่องอย่างยั่งยืน

Price เสนอขั้นตอนสำหรับการปลูกฝังวัฒนธรรมการยกย่อง ได้แก่:

• ฝึกอบรมผู้จัดการ ให้สามารถสังเกตและยกย่องได้อย่างจริงใจ
• ให้อิสระแก่ผู้จัดการ ในการให้รางวัลเล็กน้อยโดยไม่ต้องผ่านหลายขั้นตอน
• วัดผลกระทบ ประเมินประสิทธิภาพของโครงการอย่างสม่ำเสมอ

เป้าหมายคือการสร้าง วงจรเชิงบวก ที่การยกย่องนำไปสู่การมีส่วนร่วมที่สูงขึ้น และผลการทำงานที่ดีขึ้น

สรุปได้ว่า หนึ่งในปัจจัยสร้างความสุขในการทำงานให้พนักงานก็คือ การยกย่องชมเชย ถือเป็นหัวใจของความสุขในที่ทำงาน ในขณะที่ค่าตอบแทนที่ยุติธรรมเป็นรากฐานต่อความพึงพอใจในการทำงาน ความสุขและความจงรักภักดีที่แท้จริงเกิดจากการยอมรับผลงานอย่างจริงใจของหัวหน้าและสมาชิกในทีมงานของพนักงานมากกว่า องค์กรที่ลงทุนในวัฒนธรรมการยกย่องชมเชย จะมีทีมงานที่แข็งแกร่ง อัตราการลาออกต่ำ และประสิทธิภาพการทำงานสูงกว่า

Mark Price ชี้ชัดว่า: ถ้าอยากสร้างองค์กรที่มีความสุขและประสิทธิภาพสูง ต้องก้าวข้ามเรื่องเงินเดือน — แล้วเริ่มต้นด้วยการเฉลิมฉลองให้กับผู้คนอย่างจริงใจ