ตำแหน่งพนักงานอาวุโส มีอะไรแตกต่างจากพนักงานที่ไม่อาวุโสบ้าง

เรื่องของ Career Path เป็นอีกเรื่องที่เวลานำไปใช้จริงก็มักจะเกิดปัญหา เวลาออกแบบ Career Path ก็มักจะนำเอาตำแหน่งงานมาผูกกับระดับงานในบริษัท แล้วก็ใส่ชื่อตำแหน่งเข้าไปให้เห็นถึงความแตกต่าง และอาจจะให้พนักงานเกิดความรู้สึกว่ามีการเติบโตจากเดิมขึ้นไป ส่วนใหญ่ชื่อตำแหน่งในมุมของการออกแบบ Career Path ก็มักจะมีแนวทางประมาณว่า

• ใช้ชื่อตำแหน่งเดิม แล้วเติมด้วยตัวเลขระดับงาน เช่น วิศวกร 1 โตขึ้นไปเป็น วิศวกร 2 และ วิศวกร 3 ตามลำดับ ให้เห็นการเติบโตด้วยระดับงานที่เปลี่ยนแปลงไป โดยใช้หมายเลขเป็นตัวบอกการเติบโต

• คิดชื่อตำแหน่งขึ้นมาให้แตกต่างกันไปตามระดับความลึกของงาน เช่น วิศวกรระดับต้น ขยับไปเป็นวิศวกร และขยับขึ้นไปเป็นวิศวกรอาวุโส แล้วก็ต่อด้วยวิศวกรเชี่ยวชาญ ฯลฯ

ตำแหน่งงานอื่นๆ ที่สามารถออกแบบสายอาชีพได้ ก็ใช้ชื่อตำแหน่งในลักษณะเดียวกันไป

ประเด็นก็คือ การขยับตามสายอาชีพที่เติบโตขึ้นไปนั้น มันมีอะไรที่แตกต่างกันบ้างในแต่ละระดับ

นี่คือคำถามที่ HR และผู้จัดการสายงานจะต้องตอบให้ได้ตอนที่ออกแบบเส้นทางความก้าวหน้าของแต่ละตำแหน่ง จากพนักงานระดับต้น ระดับนี้มีหน้าที่และความรับผิดชอบอะไรบ้าง จากระดับต้นขึ้นไปเป็นพนักงานปกติ จะต้องมีคุณสมบัติอย่างไร และที่สำคัญก็คือ งานจะต้องมีอะไรที่ลึกขึ้นบ้าง และต้องรับผิดชอบอะไรที่มากขึ้นบ้าง เช่นกัน เมื่อขึ้นไปเป็นพนักงานอาวุโสแล้ว จะมีงานอะไร และคุณสมบัติอะไรที่แตกต่างไปบ้าง สิ่งเหล่านี้จะต้องถูกเขียน และกำหนดให้ชัดเจนมากๆ และต้องได้รับการเห็นชอบจากผู้จัดการสายงานด้วย เพื่อที่จะได้นำเอาเกณฑ์ต่างๆ เหล่านี้ไปใช้จริงๆ ในการบริหาร มิฉะนั้นสิ่งที่เกิดขึ้นก็คือ

• ไม่ว่าจะเลื่อนตำแหน่งตามสายอาชีพไปยังไง พนักงานก็ยังคงทำงานเหมือนเดิม ไม่มีอะไรเปลี่ยนแปลง ไม่มีมูลค่าเพิ่มในหน้าที่และความรับผิดชอบอะไรที่มากขึ้น เพื่อทำให้บริษัทได้มูลค่าเพิ่มจากงานได้เลย

• ชื่อตำแหน่งเปลี่ยนไป พนักงาน เป็นพนักงานอาวุโส ความอาวุโสก็จะเป็นแค่เพียงอายุที่มากขึ้นเท่านั้น แต่งานและความรับผิดชอบ ไม่ได้อาวุโสไปด้วย

• บริษัทต้องจ่ายเงินเดือนที่สูงขึ้น เพราะเป็นไปตามระดับงานและโครงสร้างเงินเดือนที่ออกแบบไว้ แต่บริษัทกลับไม่ได้รับอะไรตอบแทนกลับมาจากพนักงานอาวุโสเหล่านั้น

• สุดท้ายบริษัทต้องแบกรับภาระค่าจ้างค่าตอบแทนที่สูงขึ้นไปเรื่อยๆ ตามระดับของพนักงานที่สูงขึ้น แต่ผลงานของบริษัทกลับไม่ได้ดีขึ้นตามทักษะและความสามารถที่ควรจะมีมากขึ้นของคนที่เป็นพนักงานแบบอาวุโสและแบบผู้เชี่ยวชาญจริงๆ

ผลเหล่านี้คือส่วนหนึ่งของการออกแบบเส้นทางความก้าวหน้าสายอาชีพแบบไม่ชัดเจน มีแค่ระดับตำแหน่งให้โตไปเรื่อยๆ ตามอายุงาน แต่ไม่ได้นำไปเชื่อมโยงกับงานที่ลึกขึ้น หน้าที่และความรับผิดชอบที่มากขึ้น ยากขึ้น

ถ้าเราออกแบบได้ดี และทำตามที่ออกแบบไว้จริงๆ พนักงานอาวุโส ก็จะเป็นพนักงานที่มีความอาวุโสทั้งในด้านความรู้ความเชี่ยวชาญ และสามารถที่จะรับงานที่ยากขึ้นได้ พนักงานที่เป็นผู้เชี่ยวชาญก็จะเป็นผู้เชี่ยวชาญจริงๆ สามารถรับงานใหญ่ และทำงานได้ทุกหน้างานตามสิ่งที่ผู้เชี่ยวชาญควรจะมีและเป็น

อย่าปล่อยให้องค์กรของท่านมีพนักงานอาวุโส กับพนักงาน(ไม่อาวุโส) ที่แตกต่างกันแค่เพียงอายุเท่านั้นเลยครับ