บทความ · HR Management · Pay Philosophy
⬛ Pay Philosophy Series | ตอนที่ 2
เงินเดือนที่เราได้รับ มันกำลังบอกอะไรบางอย่างกับเรา
“อยากรู้ว่าองค์กรให้คุณค่ากับอะไรจริง ๆ อย่าแค่ฟังสิ่งที่ผู้บริหารพูด ให้ดูค่าตอบแทนที่เขาจ่าย”
มีประโยคที่ผมชอบพูดในห้องอบรมเสมอครับ
“อยากรู้ว่าองค์กรให้คุณค่ากับอะไรจริง ๆ อย่าแค่ฟังสิ่งที่ผู้บริหารพูด ให้ดูค่าตอบแทนที่เขาจ่าย”
เพราะค่าตอบแทนไม่ใช่แค่ต้นทุน มันคือสัญญาณที่องค์กรส่งให้พนักงานทุกเดือนว่า “พฤติกรรมแบบไหนที่เราให้คุณค่า” และพนักงานทุกคนอ่านสัญญาณนั้นออก แม้จะไม่พูดออกมา
เงินบอกความจริงที่คำพูดปิดบังไม่ได้
ถ้าองค์กรให้โบนัสกับยอดขายอย่างเดียว พนักงานก็จะวิ่งหายอดขาย ถ้าองค์กรให้รางวัลกับการทำงานเป็นทีม พนักงานก็จะสนใจ collaboration มากขึ้น ถ้าองค์กรขึ้นเงินเดือนตามผลงานจริงและต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ พนักงานก็จะเห็นว่าความแตกต่างของ performance มีความหมายต่อชีวิตจริง
แต่ถ้าผลงานต่างกันมาก แล้วเงินขึ้นต่างกันแค่นิดเดียว พนักงานเก่งก็จะเริ่มตั้งคำถามในใจว่า “แล้วจะพยายามมากไปทำไม”
“นั่นคือสัญญาณที่ระบบค่าตอบแทนส่งออกไป — แม้จะไม่มีใครตั้งใจส่งก็ตาม”
ความขัดแย้งที่องค์กรมักไม่รู้ตัว
นี่คือจุดที่หลายองค์กรทำพลาดโดยไม่ตั้งใจ เพราะไม่เคยหยุดตรวจสอบว่าสิ่งที่พูดกับสิ่งที่จ่ายไปในทิศทางเดียวกันหรือเปล่า
01 พูดถึง performance culture
แต่ merit increase กระจายแบบถัวเฉลี่ย ทุกคนได้ใกล้เคียงกันหมด ไม่ว่าจะทำได้มากหรือน้อยแค่ไหน
02 อยากให้คนทำงานข้ามฝ่าย ร่วมมือกัน แชร์ข้อมูล
แต่ incentive วัดเฉพาะผลลัพธ์ของแต่ละหน่วยงาน ใครช่วยฝ่ายอื่นแล้วตัวเองเสียเวลา ก็ไม่ได้อะไรคืนมา
03 อยากให้ผู้จัดการพัฒนาคน สร้างทีม ดูแลลูกน้อง
แต่ระบบรางวัลไม่เคยวัดเรื่อง people development เลยแม้แต่ครั้งเดียว
สิ่งที่พูดกับสิ่งที่จ่าย ขัดกันโดยสิ้นเชิง และพนักงานเห็นความขัดแย้งนั้นทุกคนครับ แม้จะไม่มีใครพูดออกมา
ถามก่อนออกแบบ
ดังนั้นก่อนจะลงรายละเอียดว่าโบนัสควรเป็นกี่เดือน หรือ merit increase ควรอยู่ที่เท่าไหร่ ผู้บริหารและ HR ต้องตอบให้ชัดก่อนว่า เราอยากเห็นพฤติกรรมอะไรในองค์กรนี้
ต้องการให้คนรับผิดชอบต่อผลงานของตัวเองมากขึ้นไหม ต้องการให้ผู้จัดการบริหารทีมอย่างจริงจังไหม ต้องการให้ทุกฝ่ายร่วมมือกันเพื่อผลลัพธ์ขององค์กร ไม่ใช่แค่ชนะเฉพาะหน่วยงานตัวเองไหม
คำตอบเหล่านั้นจะเป็นตัวกำหนดว่าระบบควรออกแบบอย่างไร ตั้งแต่เกณฑ์การขึ้นเงินเดือน โครงสร้างโบนัส ไปจนถึง recognition program ที่จะให้คุณค่ากับพฤติกรรมที่องค์กรต้องการจริง ๆ
สิ่งที่องค์กรจ่าย ต้องตรงกับสิ่งที่องค์กรอยากเห็น
ถ้าอยากได้พฤติกรรมใหม่ แต่ยังจ่ายรางวัลให้พฤติกรรมเก่า อย่าแปลกใจที่องค์กรจะไม่เปลี่ยน เพราะระบบค่าตอบแทนกำลังบอกพนักงานทุกวันว่า “อย่าเปลี่ยนเลย ของเดิมก็ได้รางวัลอยู่แล้ว”
“สิ่งที่พูดกับสิ่งที่จ่าย ขัดกัน — พนักงานเห็น แม้ไม่พูดออกมา”
โดย ประคัลภ์ ปัณฑพลังกูร | ที่ปรึกษาด้านการบริหารทรัพยากรบุคคล | Think People Consulting